ဘာသာစကားအသံုးအႏႈန္းအမ်ိဳးအစား ၁၂ မ်ိဳး

ဘာသာစကားအသံုးအႏႈန္းအမ်ိဳးအစား ၁၂ မ်ိဳး 

အမ်ားက လက္ခံၿပီး အသံုးျပဳေနတဲ့ ဘာသာစကားအသံုးအႏႈန္းေတြထဲမွာ မပါ၀င္ဘဲ သပ္သပ္ တည္ရွိေနတဲ့ စကားအသံုးအႏႈန္းေတြနဲ႔ ေ၀ါဟာရအမ်ိဳးအစားေတြကို အမ်ိဳးစံုေသာ အေခၚအေ၀ၚေတြ က ခဲြျခားျပထားပါတယ္။ ဒီေဆာင္းပါးမွာေတာ့ ဘာသာစကားအသံုးအႏႈန္းရဲ႕ အသံုးျပဳပံုေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ခံယူခ်က္ေတြကို ေဖာ္ျပတဲ့ အေခၚအေ၀ၚ (၁၂)ခုကို တင္ျပလိုက္ပါတယ္။

1. Argot

Argot ဆိုတာကေတာ့ အျပန္အလွန္ ေျပာေနတဲ့ စကားေတြကို ကိုယ့္အ်င္းခ်င္းကလဲြၿပီး အျပင္လူ မသိ ရေအာင္ ဖံုးကြယ္ခ်င္တဲ့အတြက္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ စကားအသံုးအႏႈန္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ မူလအစ ကေတာ့ ဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္ေနတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုေၾကာင့္ပါပဲ။ ဒါေပမဲ့လည္း ဒီအေခၚအေ၀ၚကို အရပ္သံုး ဗဟန္းစကား (informal jargon) ကို ရည္ညႊန္းတဲ့အခါမွာလည္း မတိမက်နဲ႔ အသံုးျပဳပါတယ္။

2. Cant

Cant ဟာ argot ႏွင့္ jargon တို႔နဲ႔ အဓိပၸါယ္ဆင္ပါတယ္။ သီးအျခားအသိုင္းအ၀ိုင္းတစ္ခုအတြင္းမွာသာ အသံုးျပဳတဲ့ ေ၀ါဟာရေတြကို ေခၚျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအသံုးအႏႈန္းေတြကို အသံုးမျပဳတဲ့သူ (non-users) ေတြ မသိေအာင္ (သို႔) သူတို႔ကို ပထုတ္ရန္အတြက္ သံုးတဲ့ေ၀ါဟာရေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

3. Colloquial Language

Colloquial Language ဆိုတာကေတာ့ သတ္မွတ္ထားၿပီး စံနစ္တက်ရွိတဲ့ အေရးအသား အေျပာအဆို (formal writing or conversation) ေတြမွ အသံုးမျပဳတဲ့ အသံုးအႏႈန္းေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၄င္းတို႔ဟာ အခု တင္ျပေနတဲ့ အမ်ိဳးအစားေတြထဲက အုပ္စုတစ္ခု (သို႔) တစ္ခုထက္ပိုေသာ အုပ္စုေတြထဲမွာပါ၀င္တဲ့ ေ၀ါဟာရ ေတြလည္းျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ Colloquial (အရပ္သံုး)ႏွင့္ colloquialism (အရပ္သံုးစကား)တို႔သည္ သေဘာ မက်တဲ့ အေ၀ဖန္ခံရေသာ (pejorative) အေခၚအေ၀ၚေတြျဖစ္ေပမဲ့ ၄င္းတို႔သည္ လြတ္လပ္တဲ့ အေခၚအေ၀ၚ (informal terms) ေတြကို ရည္ညႊန္း႐ံုမွ်သာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေ၀ါဟာရ (words) ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဓေလ့သံုးစကား (idiomatic phrases) ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေဆာင္ပုဒ္ (aphorism) ပဲျဖစ္ျဖစ္ အရပ္သံုး စကားအသံုးအႏႈန္း (colloquial Language) ဟာ ေဒသေပၚလိုက္ၿပီး ကဲြျပားပါတယ္။ ဥပမာ- ဆိုဒါ (soda)၊ ေပါ့(ပ) (pop)၊ ကုတ္(ခ) (coke) ဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းေတြဟာ အျမႇဳပ္ထတဲ့ အခ်ိဳရည္(carbonated beverages) ေတြကို US ရဲ႕ ေဒသေတြေပၚလိုက္ၿပီး ေခၚေ၀ၚတဲ့ မတူေသာ အသံုးအႏႈန္းေတြျဖစ္ပါတယ္။

4. Creole

Creole လုိ႔ေခၚတဲ့ ႏွစ္ဘာသာေႏွာ စကားကေတာ့ pidgin လို႔ေခၚတဲ့ ကျပားစကားကေန ျပဳျပင္ တည္ေဆာက္ လာခဲ့တဲ့ ပိုၿပီးေခတ္မီေသာ စကားအသံုးႏႈန္းျဖစ္ပါတယ္။ မိခင္ဘာသာစကားႏွစ္မ်ိဳး ကေန ေပါက္ဖြားလာတာ ျဖစ္ၿပီး အမိဘာသာစကား (native language) အျဖစ္ အသက္အရြယ္မေရြး အသံုးျပဳၾကပါတယ္။

5. Dialect

Dialect ဆိုတဲ့ ေဒသိယစကားကေတာ့ ေဒသတစ္ခုရဲ႕ ပထ၀ီအေနအထား၊ လူမႈေရးအေျခအေန ေပၚ အေျခခံၿပီးေျပာတဲ့ စကားေျပာပံုေျပာနည္းျဖစ္ပါတယ္။

6. Jargon

Jargon ဆိုတာကေတာ့ သတ္သတ္မွတ္မွတ္ျဖစ္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈ (သို႔) အသက္ေမြးမႈအလုပ္အကိုင္ (ဥပမာ-တိက်တဲ့ အႏုပညာတစ္ရပ္ရပ္၊ အားကစားႏွင့္ဆိုင္ေသာ (သို႔) အပန္းေျဖမႈႏွင့္ဆိုင္ေသာ ႀကိဳးပမ္းမႈ တစ္ရပ္ရပ္ (သို႔) ေဆးပညာ (သို႔) သိပၸံပညာႏွင့္ဆိုင္ေသာ ပညာရပ္တစ္ခုခု) တို႔ႏွင့္ သက္ဆိုင္ေသာ စကားလံုးမ်ား (သို႔) ပုဒ္စုမ်ားရဲ႕ အုပ္စုျဖစ္ပါတယ္။ ပညာရပ္တစ္ခုခုကို လိုက္စားတဲ့ အခါ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း မ်ား၊ ၿပီးျပည့္စံုတဲ့ အခ်က္အလက္ကုန္ၾကမ္းမ်ားကို ရည္ညႊန္းတဲ့အခါ တိက်မႈအတြက္ Jargon ကို သံုးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္လည္း တခ်ဳိ႕ေသာ ပညာရပ္နယ္ပယ္ေတြမွာ Jargon အသုံးအႏႈန္းေတြကုိ အေၾကာင္းမဲ့ လြန္လြန္ ကဲကဲ အသုံးျပဳၾကပါတယ္။ ဒီလုိသုံးရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ အမွန္တရားကုိ ဖုံးကြယ္ခ်င္လုိ႔ ဒါမွမဟုတ္ အျပင္လူေတြကုိ လွည့္ျဖားခ်င္လုိ႔ (သုိ႔) ဖယ္ထုတ္ခ်င္လုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဆက္သြယ္ေရးကုိ လြယ္ကူေခ်ာေမာ ေစျခင္းထက္ အဟန္႔အတားျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ နာမည္ဆုိးရထားတဲ့ Jargon ေ၀ါဟာရေတြကေတာ့ သတ္မွတ္ ၿပီးသား အမည္ေတြရဲ႕ ေနာက္ဆုံးက "-ese" (သုိ႔) "-speak" ျဖည့္စြက္ေပးျခင္းျဖင့္ ရရွိလာေသာ အသုံးအႏႈန္း ေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ- bureaucratese (သို႔) corporate-speak စသည့္တုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။

7. Lingo

Lingo ကေတာ့ သီးသန္႔ေနထုိင္တဲ့ လူတစ္စု (သုိ႔) အသင္းအဖြဲ႕မ်ားက အသုံးျပဳတဲ့ အေျပာကုိ မျပတ္မသားေခၚတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၎ဟာ ယခုေဖၚျပလုိက္တဲ့ အေခၚအေ၀ၚစာရင္းထဲမွာ ပါေနတဲ့ တျခားေသာ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ အနက္အဓိပၸါယ္တူသေယာင္ေယာင္ရွိပါတယ္။

8. Lingua Franca

Lingua Franca ဆိုတာကေတာ့ စကားဘာသာခ်င္းမတူညီတဲ့သူေတြ အခ်င္းခ်င္းဆက္သြယ္လုိ႔ ရႏုိင္ေအာင္ ဘုံဘာသာစကား (common language) အျဖစ္ေရြးခ်ယ္လက္ခံထားေသာ ဘာသာစကားပဲျဖစ္ပါတယ္။ (ဥပမာ English) ဘာသာစကား ၂မ်ဳိး (သုိ႔) ၂ မ်ဳိးထက္ပုိေသာ ဘာသာစကားေတြကုိ ေရာေမႊြထားတဲ့ Pidgins နဲ႔ Creoles တုိ႔ကုိလည္း Lingua Franca အျဖစ္သတ္မွတ္ပါတယ္။

9. Patois

Patois ကေတာ့ Creole, dialect (သုိ႔) Pidgin တုိ႔လုိမ်ဳိး ႏုိင္ငံသုံးစံဘာသာာစကားႏွင့္ ကြဲျပားေသာ ဘာသာ စကားပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၎ႏုိင္ငံရဲ႕ ေဒသတစ္ခုခုအတြင္း သာမန္အရပ္္သားမ်ားေျပာဆုိေသာ စကားပဲျဖစ္ ပါတယ္။ ဒီအသုံးအႏႈန္းေတြကုိ ေျပာသူေတြကေတာ့ စံဘာသာစကားကုိ ေျပာသူေတြထက္ လူ႔အလႊာနိမ့္ က်တယ္ဆုိတဲ့ ဂယက္အနက္လည္းပါပါတယ္။

10. Pidgin

Pidgin ကေတာ့ မတူေသာဘာသာစကား ေျပာတဲ့သူအခ်င္းခ်င္း ဆက္သြယ္ႏုိင္ေအာင္လုိ႔ အားထုတ္ရာက ေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ႐ုိးရွင္းတဲ့ ဘာသာစကားပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ဘုံဘာသာစကား မရွိတဲ့သူေတြၾကား ကုန္သြယ္မႈလြယ္ကူေခ်ာေမြ႕ေစရန္အတြက္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ဘာသာ စကားေတြပဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ Pidgin ဘာသာစကားဟာ အေႏွးနဲ႔အျမန္ Creole အျဖစ္သုိ႔ ေျပာင္းလဲ သြားပါတယ္။

11. Slang

Slang ဆုိတာကေတာ့ လူ႔အဖြဲ႕အစည္း တစ္ခုအတြင္းမွာ သီးျခားစရုိက္ရွိေသာ သီးသန္႔ အဖဲြ႔ငယ္ (ဥပမာ-လူငယ္ထု၊ ဆယ္ေက်ာ္သက္၊ ေဆးသမား၊ ဟစ္ပီ၊ ရာဇ၀တ္သား) စသည္တို႔ အတြင္း၌သာ အသုံးျပဳေသာ ေ၀ါဟာရစာရင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ တီထြင္ထားလုိ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ မူလအဓိပၸါယ္မဟုတ္ေတာ့ပဲ အဓိပၸါယ္အသစ္ယူထား တဲ့ စကားလုံးေတြပဲျဖစ္ျဖစ္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ဒီအသုံးအႏႈန္းေတြဟာ အဖြဲ႕ငယ္အတြင္းမွာ အခ်င္းခ်င္းေျပာတဲ့ စကားေတြကုိ တစိမ္းေတြမသိေအာင္ ဖံုးကြယ္လုိတဲ့ဆႏၵႏွင့္ တစိမ္းလူေတြကုိသူတုိ႔ေျပာဆုိေနတဲ့ စကား၀ိုင္းထဲက ဖယ္ထုတ္ လုိတဲ့ဆႏၵေတြေၾကာင့္ ေပၚေပါက္လာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ US လူအဖြဲ႕အစည္းဟာ လူငယ္ေတြကုိ ေဇာင္းေပးထားတဲ့အျပင္ ပုိၿပီးေတာ့တထပ္တည္းက်ေနတဲ့ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္လာတာနဲ႕အမွ် slang ကုိ အသုံးျပဳတာဟာ ပုိၿပီး က်ယ္ျပန္႔လာပါတယ္။ သီးျခားအဖြဲ႕ငယ္ေတြကလည္း slang ေ၀ၚဟာရ အသစ္ေတြကုိ အဆက္မျပတ္ ဆုိသလုိတီထြင္ေနၾကပါတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ လူဦးေရ အမ်ားစုက ေ၀ါဟာရ အေဟာင္းေတြကုိ ေမာင္ပုိင္စီးကုန္ၾကလုိ႔ပါပဲ။

12. Vernacular

Vernacular စကားကေတာ့ နယ္ေျမေဒသတစ္ရပ္တြင္ အသုံးျပဳေနတဲ့ ရုံးသုံးဘာသာစကားနဲ႔ ျခားနား တဲ့ ေဒသိယစကား (dialect) (သုိ႔) မိခင္ဘာသာစကား (native language) ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ - ၎ တုိ႔ရဲ႕မိခင္ဘာသာစကားျဖစ္တဲ့ Latin ဘာသာနဲ႔ဆင္တူတဲ့ Spanish, French (သုိ႔) Italian ဘာသာစကား ေတြ ႏွင့္ ၎တုိ႔ရဲ႕ေဒသိယစကားမ်ားျဖစ္ပါတယ္။

တနည္းအားျဖင့္ Vernacular အသုံးအႏႈန္းကုိ စံဘာသာစကားနဲ႔ ႏုိင္းယွဥ္လုိက္ရင္ ၎ကုိယ္တုိင္ကလည္း ေဒသိယစကား (dialect) ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စာဖတ္သူတုိ႔ မေမ့ရမွာက စံဘာသာစကားဆုိတာကလည္း တျခားေဒသိယစကားေတြေပၚမွာ အႏုိင္ယူလႊမ္းမုိးလာတဲ့ ေဒသိယစကားတစ္ခု (သုိ႔) ေရာေမႊထားတဲ့ ေဒသိယစကားေတြပဲ ျဖစ္တယ္ဆုိတာကုိပါပဲ။

Mark Nichol ၏ 12 Types of Language ေဆာင္းပါးအား ဆီေလွ်ာ္သလို ဘာသာျပန္ဆိုထားျခင္းျဖစ္သည္။ 


 

 

[ Myanmar Network အသင္းဝင္ထားျခင္းျဖင့္ ရရွိမည့္ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား ]

- ယခုလ (May 2013) မွစ၍ အသင္းဝင္မ်ားကို လစဥ္ ၁၀၀၀၀ တန္ ဖုန္းေငြျဖည့္ကဒ္ ၁၀ ကဒ္ကို ကံစမ္းမဲေဖာက္ေပးမည္ ျဖစ္ပါသည္။ 
- အဂၤလိပ္စာသင္ခန္းစာႏွင့္ အလုပ္ေခၚစာအသစ္မ်ား၊ UK စာေမးပြဲ သတင္းမ်ား ႏွင့္ အဂၤလိပ္စာသင္တန္း သတင္းမ်ားကို အသင္းဝင္မ်ားထံသာလွ်င္ e-mail ျဖင့္ အေၾကာင္းၾကားေပးမွာ ျဖစ္ပါသည္။
- ျဗိတိသွ်ေကာင္စီမွ ၾကီးမႉးက်င္းပေသာ ပြဲမ်ားကို အသင္းဝင္မ်ားသာ ၾကိဳတင္သိရွိျပီး အသင္းဝင္မဟုတ္သူမ်ားထက္ေစာ၍ စာရင္းေပးသြင္းႏိုင္ပါသည္။
- Myanmar Network ဝက္ဆိုက္ဒ္တြင္ အသင္းဝင္မ်ားသာလွ်င္ like ႏွင့္ comment ေပးႏိုင္မည္ျဖစ္ျပီး အသင္းဝင္အခ်င္းခ်င္း အြန္လိုင္းမွ စကားေျပာ (Chat) ႏိုင္မည္၊ Message ေပးပို႕ႏိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။
- စကားဝိုင္းမ်ား (Forum မ်ားတြင္)ႏွင့္ အလုပ္ေခၚစာမ်ားကိုလည္း ကိုယ္တိုင္ဝင္ေရာက္ေရးသားႏိုင္ပါသည္။
- အသင္းဝင္မ်ားတြင္ ကိုယ္ပိုင္ Profile Page ရွိမည္ျဖစ္ျပီး မိမိ၏ ဓာတ္ပံု၊ မိမိကိုယ္တိုင္႐ိုက္ထားေသာ ဓာတ္ပံုမ်ားႏွင့္ ဗီဒီယိုမ်ားလည္း တင္ႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။

Non-members can now view all the content at http://www.myanmar-network.net/ but we would very much like you to join our community as a member so you can enjoy the above benefits. 

With more than 49,000 members worldwide, Myanmar Network is the largest English language learning network in Myanmar. Join us now to read hundreds of lessons and articles for free! 

Join us now at - www.myanmar-network.net/main/authorization/signUp



Views: 1780

Reply to This

Replies to This Discussion

ျမန္မာလိုဘာသာျပန္တာအနဲငယ္ရွုပ္ေထြးေနပါသည္

thanks

Thanks alot

Thanks.

thank

RSS

Featured Discussions

© 2019   Created by Myanmar Network.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service