20 Strategies for Writing in Plain Language (႐ိုးစင္းေသာ စာေရးသားနည္းလမ္း ၂၀)


႐ိုးစင္းေသာ အသုံးအႏွုန္းကို အသုံးျပဳေရးသားျခင္းမွာ ပိုမိုထင္ရွားလူၾကိဳက္မ်ားလာျခင္းႏွင့္ ရွင္းလင္း႐ိုးသားလြယ္ကူေသာ စကားေျပေရးသားသည့္ အယူအဆသည္ တရားဝင္မွတ္တမ္းမွတ္ရာမ်ားႏွင့္ အစိုးရေလွ်ာက္လႊာပံုစံမ်ားတြင္ လူအမ်ားပိုမိုလြယ္ကူစြာ သေဘာေပါက္နားလည္ေစရန္ အေထာက္အကူျပဳပါသည္။ ဤစကားေျပအေရးအသားသည္ အေၾကာင္းအရာအခ်က္အလက္မ်ားကို ျဖည့္တင္းေပးႏိုင္သည္။ သတင္း ႏွင့္ မည္သည့္အေၾကာင္းအရာကိုမဆို ေဖာ္ျပရန္ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေဝမႈမ်ားသည္ ႐ိုးစင္းေသာ အသုံးအႏွုန္းကို အသုံးျပဳေရးသားသင့္သည္။ စာေပေရးသားသူမ်ားသည္ မည္သည့္အေၾကာင္းအရာမ်ိဳးကိုမဆို ဤစကားေျပအေရးအသားကို အသုံးျပဳႏိုင္ေၾကာင္း စဥ္းစားသင့္သည္။ ႐ိုးရွင္းစြာ ေရးသားနည္း၏ အဓိက သေဘာသဘာဝမ်ားမွာ -


၁။ သင္၏ စာေပကို ဖတ္႐ႈသူမ်ားသည္ မည္သူမည္ဝါမ်ား ျဖစ္သည္ကို ခြဲျခားေဝဖန္ျပီး ၎တို႕၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို သိရွိရန္လိုပါသည္။ ထိုသူမ်ားသည္ မည္သူမ်ားျဖစ္သည္၊ စာေပဖတ္သားမႈ အေျခအေနအဆင့္၊ မိမိေရးသားသည့္ အေၾကာင္းအရာကို မည္မွ်သိရွိထားျပီးျဖစ္သည္၊ မိမိကလည္း ထိုသူမ်ားကို မည့္သည္အေၾကာင္းအရာမ်ားကို သိေစလိုသည္၊ မိမိက သိေစလိုေသာ အေၾကာင္းအရာကို ဖတ္႐ႈသူမ်ား သိေစရန္ မိမိက ဘာကို ေရးသားရန္လိုအပ္သည္ကိုလည္း သိရန္လိုပါသည္။


၂။ နိဒါန္းပ်ိဳးသည့္အခါ မိမိေရးသားရာတြင္ ပါဝင္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ား၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ကို တင္ျပပါ။ ေရးသားရျခင္၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ႏွင့္ စာဖတ္သူမ်ားအတြက္အဘယ္ေၾကာင့္ ဤအခ်က္သည္ အေရးၾကီးေၾကာင္း သိရွိပါေစ။ စာဖတ္သူမ်ားသည္ ပါဝင္ေသာ အေၾကာင္းအရာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ဖတ္ျပီးေသာအခါ ၎တို႕အား ဘာကို ျပဳလုပ္ေစသည္ကို စာေရးသူအေနျဖင့္ စဥ္းစားပါ။ ထိုသို႕ ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ သင့္အေရးအသားကို စာဖတ္သူတို႕က မည္သို႕ အသုံးျပဳရမည္ကိုလည္း စဥ္းစားရပါမည္။


၃။ အေၾကာင္းအရာ အခ်က္အလက္မ်ားကို စုစည္းပါ။ သို႕မွသာ အေၾကာင္းအရာအခ်က္အလက္ႏွင့္ လုပ္ငန္းစဥ္ အဆင့္ဆင့္ကို တင္ျပရာ၌ အစီအစဥ္က်နျပီး အခ်က္အလက္မ်ားသည္ စာဖတ္သူမ်ားအတြက္ အစီအစဥ္ က်နေပမည္။


၄။ စာဖတ္သူမ်ား အခ်က္အလက္ျဖည့္တင္းေပးမည့္ သူမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ တာဝန္ယူရမည့္ က႑မ်ားကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္းတင္ျပပါ။


၅။ တင္ျပရာတြင္ ဥပမာမ်ား၊ ပံုျပင္မ်ားကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္းထည့္သြင္းေဖာ္ျပပါ။ အသုံးျပဳမည့္ ဥပမာမ်ား၊ ပံုျပင္မ်ားကို စာရင္းျပဳစု၍ ၎၊ အဓိကက်မည့္ အသုံးအႏွုန္းမ်ား၊ ေရးသားမႈ အဆင့္ဆင့္တို႕ကို အေလးအနက္ျပဳျပီး ရွုတ္ေထြးမႈမရွိဘဲ ရွင္းလင္းျပီး စံနစ္တက်ပံုရိပ္ေဖာ္ထားေသာ အေရးအသားမ်ားကို အသုံးျပဳပါ။


၆။ ဝါက်တိုမ်ားျဖင့္ ေရးသားပါ။ "Subject" ျဖစ္ျခင္းျပ ၾကိယာ၏ ကတၱား၊ "verb" ၾကိယာႏွင့္ "object" ကံပုဒ္တို႕ကို ကပ္၍ ေရးသားပါ။ အဂၤလိပ္ဘာသာျဖင့္ ဝါက်ဖြဲ႕စည္းရာတြင္ "sequence" အစီအစဥ္မွာ (S+V+O) ျဖစ္ပါသည္။ စကားလုံးမ်ားကို ဂ႐ုတစိုက္ အစီအစဥ္က်နစြာေရးဖြဲ႕ျပီး "negative" ျငင္းဆိုျခင္းျပစကားကို ဝါက်တစ္ခုတည္းတြင္ ႏွစ္ၾကိမ္မသုံးမိရန္လည္း သတိျပဳရပါမည္။ ဥပမာ "I don't want nothing." ဟု double negative ကို မသုံးရပါ။ "I don't want anything." ဟု negative ကို တစ္ၾကိမ္တည္းသာ သုံးရမည္ျဖစ္ပါသည္။


၇။ စာပုဒ္တစ္ခုကို ေရးသားရာတြင္ "topic" အေၾကာင္းအရာတစ္ခုကို "topic sentence" အဖြင့္ဝါက်ျဖင့္ စတင္ပါ။ Paragraph စာပုဒ္ကို တိုေစျပီး စာပုဒ္ တစ္ခုမွတစ္သို႕ ကူးေျပာင္းေရးသားရာတြင္ ခ်ိတ္ဆက္မိပါေစ။ ထို paragraphs စာပုဒ္ႏွစ္ခုကို ဆက္စပ္ေပးမည့္ "transitional words/phrases" ၾကားခံစကားလုံးကို သုံးပါ။ ဥပမာ "ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း၏ ဆိုးက်ိဳးမ်ား" ကို ေဖာ္ျပသည္ဆိုပါစို႕။ ပထမ စာပုဒ္တြင္ ဆိုးက်ိဳး (၁)ကို ေဖာ္ျပျပီး၊ ဒုတိယစာပုဒ္တြင္ ဆိုးက်ိဳး (၂)ကို ေဖာ္ျပလိုပါက "Next" ကဲ့သို႕ေသာ "transitional word" ကို သုံးရပါမည္။


၈။ စာဖတ္သူသို႕ ေရးသားရာတြင္ "second person pronoun" "You" ျဖင့္ ရည္ညႊန္းေရးသားရပါမည္။ ဥပမာ "You must provide written proof." ဟု ေရးရပါမည္။ "We will respond within seven days." ကဲ့သို႕ေသာ ဝါက်တြင္ "Active Voice" ကို သုံးရပါသည္။ (ကြၽႏု္ပ္တို႕သည္ ၇ရက္ အတြင္း တုန္႕ျပန္မႈကို ျပဳလုပ္မည့္ သူမ်ားျဖစ္ပါသည္။ တုန္႕ျပန္ခံရမည့္ သူမ်ားမဟုတ္ပါ။)


Pronouns နာမ္စားမ်ားကို အနက္အဓိပၸါယ္ အတိအက်ဖြင့္ဆိုပါ။ သို႕မွသာ စာဖတ္သူသည္ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိရွိႏိုင္ေပမည္။ First person "We", Second person "You", Third person "They" သည္ audience စာဖတ္ပရိသတ္၊ သတင္းအခ်က္အလက္ေပးသူ စသည္ျဖင့္ မည္သူ႕အား ရည္ညႊန္းေၾကာင္းကို ရွင္းလင္းစြာ ေရးသားေဖာ္ျပရန္လိုပါသည္။


၉။ နာမ္မ်ားကို တသီတတန္းသြယ္တန္းေရးသားမႈမ်ိဳးကို ေရွာင္ပါ။ ဥပမာ "What, for example is a corporate-partner-strategic-marketing plan" ကဲ့သို႕ေသာ ဝါက်မ်ိဳးတြင္ "corporate-partner-strategic-marketing plan" သည္ noun string ျဖစ္ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႕ ေရးမည့္အစား "How about “a marketing plan that helps corporations we do business with understand our goals?” တြင္ key word ျဖစ္သည့္ marketing plan ကို relative clause (that helps corporations we do business with understanding our goals) ျဖင့္ စကားေျပအေရးအသားကို သုံး၍ ရွင္းျပျခင္းသည္ "plain language" ျဖင့္ ေရးသားနည္းမ်ိဳးျဖစ္ပါသည္။


၁၀။ "Shall" အစား "Must" ကို အသုံးျပဳပါ။ ဥပမာ။ နမူနာပံုစံညႊန္ျပရန္လိုပံုကို "You must indicate a sample." ဟု "must" ျဖင့္ သုံးပါသည္။


၁၁။ "Verb" ၾကိယာ အေျမာက္အမ်ားသုံးျခင္းကို ေရွာင္ပါ။ "We will make a decision" အစား "We will decide" ဟုသုံးပါက သင့္ေတာ္ပါသည္။


၁၂။ "Contractions" စကားလံုးမ်ားကို အတိုခ်ဳံးအသုံးျပဳႏိုင္ပါသည္။ "Contractions" စကားလုံးမ်ားကို စကားေျပာဆိုရာတြင္ အသုံးျပဳပါသည္။ ဥပမာ။ "They're" သည္ "They are" ၏ contraction ျဖစ္ပါသည္။


၁၃။ ခန္႕ညားေသာ စကားလုံးမ်ားသည္ လန္းဆန္းတက္ႂကြေစပါေသာ္လည္း စာဖတ္သူမ်ားသည္ instructions ညႊန္ၾကားခ်က္မ်ားႏွင့္ regulations စည္းကမ္းနည္းလမ္းမ်ားကို ဖတ္႐ႈသည့္အခါ ရွုတ္ေထြးမႈျဖစ္ေပၚေစပါသျဖင့္ ေရွာင္သင့္ပါသည္။ အလားတူေသာ စကားလုံးမ်ားကိုသာ သုံးသင့္ပါသည္။


၁၄။ စာဖတ္သူမ်ားက သိရွိေသာ "Technical Terms" နည္းပညာႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ အသုံးအႏွုန္းမ်ားကို မသုံးဘဲမေနပါႏွင့္။ သို႕ရာတြင္ "leverage" ဩဇာအရွိန္အဝါရွိေသာ စကားလုံးမ်ားႏွင့္ "legal terminology" တရားဝင္အသုံးအႏွုန္းအေခၚအေဝၚမ်ားျဖစ္ေသာ "asherewith" ကဲ့သို႕ေသာ "jargon" ဗန္းစကားမ်ားကို ေရွာင္သင့္ပါသည္။


၁၅။ ျဖစ္ႏိုင္ပါက အေၾကာင္းအရာတစ္ခုကို ေဖာ္ျပရန္ အေမးအေျဖပံုသ႑ာန္ကို သုံးပါ။ ေမးခြန္းေမးရာတြင္ စကားေျပာသည့္ အသြင္ျဖင့္ စာ႐ႈသူမ်ားက ေမွ်ာ္လင့္ထားမည့္ ေမးခြန္းမ်ိဳးကို ေမးပါ။ ထိုေမးခြန္းမ်ားကို ျပန္ေျဖရာတြင္လည္း ျပတ္သားတိက်သည့္ အေျဖမ်ိဳးျဖစ္ပါေစ။ ျဖစ္ႏိုင္ပါက အေမးအေျဖတစ္ခုစီသာ ျပဳလုပ္သင့္ပါသည္။


၁၆။ "Conditional" ျဖစ္သည့္ အေျခအေနအရ ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ရေသာ situations မ်ားတြင္ "If clause" ကိုေသာ္၎၊ future အနာဂတ္ကို ျပသည့္ "will/shall + verb infinitive" သုံးျခင္းကို၎၊ past အတိတ္ကို ျပဆိုသည့္ "past tense" ကို သုံးမည့္အစား Present ပစၥဳပၸန္ကို ျပသည့္ "present tense" ကို သုံးရပါသည္။


ဥပမာ "If conditional" သုံးရာတြင္ "You can soon file a claim, if you were eligible during the stated period." ဟူေသာ ဝါက်တြင္ "main clause" ကို "can soon file" ဟု "present tense" ကို သုံးထားပါသည္။ "Those who were eligible during the stated period" ဟူ၍ "past tense" ကို၎၊ "will be given an opportunity to file a claim." ဟူ၍ "future tense" ကို၎ မသုံးပါ။


၁၇။ စာဖတ္သူကို အေျခခံ၍ မည္သည့္ "acronym" ပုဒ္အသီးသီး၏အစ စကားလုံးျဖင့္ အတိုေကာက္ေရးနည္း ဥပမာ WHO = World Health Organization ဟု အတိုေကာက္ေရးျခင္းျဖင့္ "who" ဟု pronounce အသံထြက္ျခင္း၊ initialism ဥပမာ "the United Kingdom" ကို "the UK" ဟု ေရးသားျခင္းမ်ိဳးကို၎ သင့္ေလ်ာ္ရာကို ဆုံးျဖတ္၍ အသုံးျပဳသင့္သည္။ "initialism" ကို သုံးပါက "abbreviation" အတိုေကာက္ www သည္ "the World Wide Web" ကို ရည္ညႊန္းေၾကာင္းကို စာဖတ္ပရိသတ္မ်ားစြာႏွင့္ ရင္းႏွီးျပီးျဖစ္ပါသည္။ အေၾကာင္းအရာတစ္ခုကို ေရးရာတြင္ ပါဝင္ေသာ "content" တြင္ "acronym" ႏွင့္ "initialism" အေျမာက္အမ်ားသုံးျခင္းကို ေရွာင္သင့္ပါသည္။


၁၈။ မလိုအပ္ေသာ စကားလုံးမ်ားကို ခ်န္လွပ္ထားပါ။ "Verbose phrases" ေခၚ စကားလုံးမ်ားစြာ သုံး၍ ရွင္းလင္းနည္းမ်ားကို ရွာသုံးပါ။ ဥပမာ စာေၾကာင္းတစ္ေၾကာင္းကို ေဖာ္ျပျပီးေနာက္ "or" သို႕မဟုတ္ "in other words" ျဖင့္ ထိုပထမစာေၾကာင္းကို ျပန္လည္ရွင္းလင္းေရးသားနည္းမ်ိဳးျဖစ္ပါသည္။


"Basic ႏွင့္ fundamental" တို႕သည္ "အေျခခံ" ဟူေသာ တူေသာ အဓိပၸါယ္ရွိပါသျဖင့္ "redundancy" ေခၚ စကားလုံးထပ္သည့္ သေဘာရွိသည့္ "basic fundamental" ဟု အဓိပၸါယ္တူစကားလုံးႏွစ္ခုကို ပူးတြဲအသုံးျပဳျခင္းမ်ိဳးကို ေရွာင္ရပါမည္။ "doublets" ေခၚ "pair of similar things" ဥပမာ "cease and desist" ကဲ့သို႕ အဓိပၸါယ္တူ စကားလုံးႏွစ္လုံးကို တြဲ၍ သုံးျခင္းမ်ိဳးကိုလည္း ေရွာင္ရပါမည္။


၁၉။ ျဖစ္ႏိုင္ပါက definitions အနက္အဓိပၸါယ္မ်ားကို ဖြင့္ဆိုမႈ၊ စာလုံးမ်ားစြာ သုံး၍ စကားလုံးမ်ားျပြတ္သိပ္ေနမႈမ်ိဳးကို ေရွာင္ပါ။ သို႕ပါေသာ္လည္း definition ကို အသုံးျပဳရန္လိုအပ္ပါက ၎ကို ေဝါဟာရ၏ ပထမဆုံးေဖာ္ျပေသာ "reference" ရည္ညႊန္းခ်က္အနီးတြင္ ထားရွိရပါမည္။ Glossary ခက္ဆစ္အဘိဓာန္ကို မျဖစ္မေန အသုံးျပဳရမည္ဆိုပါက ထိုခက္ဆစ္ေဝါဟာရမ်ားကို "letters of alphabet" အလိုက္ dictionary တြင္ စာလုံးမ်ား စဥ္သကဲ့သို႕ စဥ္ရမည္ျဖစ္ျပီး အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ကိုလည္း လိုရင္းတိုရွင္းေရးသားရပါမည္။ ထိုအဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ definition သည္ context ၌ပါေသာ word စကားလုံး၏ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ျဖင့္ တသမတ္တည္း ကိုက္ညီေနေစရန္ ေသခ်ာစြာ ဂ႐ုစိုက္ရပါမည္။


၂၀။ Links ေတြကို ကြၽမ္းက်င္စြာ သုံးတတ္ရပါမည္။ "title of the web page" သည္ " destination" ျဖစ္ေနပါက title ကို link အျဖစ္သုံးပါ။ "website" ၏ အမည္၊ သို႕မဟုတ္ပါက organisation အဖြဲ႕အစည္းသည္ ထို organisation ၏ website ကို ညႊန္ၾကားရန္ အေကာင္းဆုံးျဖစ္ပါသည္။ "click here" ကဲ့သို႕ ေယဘူယ်ဆန္ေသာ "wording" အသုံးအႏွုန္းမ်ားကို ေရွာင္ပါ။ "Links" မ်ားကို တတ္ႏိုင္သမွ် တိုပါေစ။ ရွာေဖြရန္ လိုေသာ website ကို ရွင္းလင္းစြာ ညႊန္ျပေပးပါ။ ဝါက်တစ္ေၾကာင္းလုံးကို သုံးမည့္အစား စာလုံးမ်ားႏွင့္ စကားစုမ်ားကို သုံးျခင္းက ပို၍ အရာေရာက္ေစပါသည္။

 

Daw Tin Nwai Win

Retired Lecturer (English Department, Yangon University) Diploma in Teaching of English Overseas (Leeds University), M.A (T.E.F.L) Y.I.O.E

LESSONS FROM OUR ARCHIVE


   

 

Views: 2371

Reply to This

Replies to This Discussion

သင္ယူေလ့လာခြင့္ရလို႔ေက်းဇူးပါခင္ ဗ်ာ

RSS

Featured Discussions

© 2018   Created by Myanmar Network.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service