ေငြေၾကးေဝါဟာရဆိုင္ရာ သုတသင္ခန္းစာ

A fistful of dollars

"ေဒၚလာ" သည္ US ၊ Australia ၊ Canada ၊ Fiji ၊ New Zealand ႏွင့္ Singapore အစရွိေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အမ်ားသံုး ေငြေၾကး ျဖစ္ပါသည္။ Dollar (သို႔) Slovenian tolar ရဲ႕ ဇစ္ျမစ္ကေတာ့ "Joachimsthaler" လို႔ ေခၚတဲ့ အေႀကြေစ့ျဖစ္ပါတယ္။ အတိုေကာက္ကေတာ့ Theler ျဖစ္ၿပီး ေရွး Flemmish နဲ႔ German (အနိမ့္ပိုင္း) တို႔ကေတာ့ daler လို႔ေခၚ ခဲ့ပါတယ္။ ၎ကို Joachim Valley လို႔ေခၚတဲ့ နယ္ေျမကို အစြဲျပဳၿပီး ေခၚခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီနယ္ေျမဟာ အေႀကြအေစ့ကို လုပ္တဲ့ ေငြသတၱဳကို တူးေဖၚတဲ့ေနရာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေခၚအေ၀ၚကို တျခားဘာသာစကားေတြမွာလည္း သံုးစြဲလာပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ Dutch လူမ်ဳိးေတြပါပဲ။ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ အေမရိကန္ လက္ေအာက္ခံႏိုင္ငံေတြမွာ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ အသံုးျပဳတဲ့ အေႀကြေစ့ကို ဒီနာမည္ေခၚလာၾကပါတယ္။ ၁၇၉၂ မွာေတာ့ အေမရိကန္ ေငြေရး ေၾကးေရး စံႏႈန္း (monetary unit) အျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္ပါတယ္။

All that glitters is not gold. (ေျပာင္ေျပာင္ျမင္တိုင္း ေရႊမဟုတ္ပါ။)

Dinar ကို ႏိုင္ငံအေျမာက္အမ်ားမွ သံုးပါတယ္။ ၎ရဲ႕ ဇစ္ျမစ္ကေတာ့ လက္တင္ဘာသာသစကားနဲ႔ denarius လို႔ ေခၚတဲ့ ေရွးေဟာင္းေရာမ အေႀကြေစ့ပဲျဖစ္ပါတယ္။ dinar ကို အသံုးျပဳတဲ့ ႏိုင္ငံအခ်ဳိ႕ကို ေဖၚျပရမယ္ဆိုရင္ Jordan, Algeria, Serbia, Kuwait တို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ India နဲ႔ Paskistan မွာအသံုးျပဳတဲ့ ရူပီ (rupee) ကေတာ့ သကၠတ ဘာသာရဲ႕ rupya ဆိုတဲ့ စကားလံုးက ဆင္းသက္လာတာပါ။ ၎ဟာ Indonesia ရဲ႕ rupiah ရဲ႕ ဇစ္ျမစ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိပၸါယ္ကေတာ့ "ပံုေဖၚထားေသာေငြ" (wrought silver) ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေတာင္အာဖရိကမွာေတာ့ rand ကို သံုးပါတယ္။ ၎ကို Johannesburg ၿမိဳ႕၀န္းက်င္မွာရွိတဲ့ ေငြသိုက္ေတြေၾကာင့္ လူသိမ်ားတဲ့ Witwatersrand ဆိုတဲ့ နယ္ေျမကို အစြဲျပဳၿပီး ေခၚတာျဖစ္ပါတယ္။ ပိုလန္ (Poland) ႏိုင္ငံကေတာ့ (zloty) ကို ေငြေၾကးအျဖစ္ သံုးပါတယ္။ Polish လို ေရႊသားလို႔ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ Hungary ႏိုင္ငံရဲ႕ ေငြေၾကး ကေတာ့ Forint ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၎ဟာ fiorino ဆိုတဲ့ အီတလီစကားက ဆင္းသက္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ Fiorino ကေတာ့ Italy ႏိုင္ငံ၊ Florence ၿမိဳ႕ရဲ႕ ပန္းပံုတံဆိပ္ႏွိပ္ထားတဲ့ ေရႊအေၾကြေစ့ရဲ႕ မူလနာမည္ျဖစ္ပါတယ္။ ၎ဟာ ၁၉၇၁ ခုႏွစ္အထိ အသံုး ျပဳခဲ့တဲ့ ၿဗိတိသွ်အေၾကြေစ့ florin ရဲ႕ မူလဇစ္ျမစ္လဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အေၾကြေစ့ေတြကို ေရႊေငြအစရွိတဲ့ အဖိုးတန္သတၱဳေတြနဲ႔ ျပဳလုပ္လာတဲ့အခါမွာေတာ့ လႊပံုသ႑ာန္ အနားေစာင္းေတြဟာ ေရပန္းစားလာပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အဖိုးတန္သတၱဳေတြကို ျခစ္ယူၿပီး အေၾကြေစ့တန္ဖိုးကို ေလ်ာ့ခ်ဖို႔ခက္ခဲေစလို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ မေလးရွားရဲ႕ ေငြေၾကး ringgit ကေတာ့ "မညီမညာ"လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ မေလး စကား Jagged လာပါတယ္။ ၎ကေတာ့ ringgit မသံုးမီ မေလးရွားရဲ႕ ေငြေၾကးျဖစ္ခဲ့တဲ့ စပိန္ေငြေဒၚလာေတြရဲ႕ မညီညာတဲ့ အစြန္းေတြကို ရည္ညြန္းပါတယ္။

Doing the rounds. (ပ်ံ႕ ႏွံ႔သြားျခင္း)

တရုတ္ရဲ႕ Yuan (ယြမ္ေငြ)၊ ဂ်ပန္ရဲ႕ Yen (ယန္းေငြ)၊ ကိုရီးယားရဲ႕ (Won) အားလံုးတုိ႔ရဲ႕ ဇစ္ျမစ္သည္ "၀ိုင္းေသာ" (သို႔)" အေၾကြေစ့ အ၀ိုင္း"လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ တရုတ္စာလံုး (Chinese character) ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤလိပ္လိုေတာ့ ေဟာင္ေကာင္ေဒၚလာ၊ ထိုင္၀မ္ေဒၚလာသစ္လို႔ ေျပာၾကေပမယ့္ တရုတ္လိုေတာ့ ၎တို႔ကိုလည္း ယြမ္လို႔ပဲ ေခၚပါတယ္။ ေဒၚလာကိုလည္း တရုတ္လို ယြမ္လို႔ပဲ ဘာသာျပန္ပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ US dollar (meiyuan) ဟာလည္း တရုတ္လိုဆို အေမရိကန္ယြမ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

Royal crown (ေတာ္၀င္သရဖူ)

Scandinavian ႏိုင္ငံအမ်ားစုအသံုးျပဳတဲ့ ေငြေၾကးနာမည္ကေတာ့ သရဖူလို အဓိပၸါယ္ရတဲ့ လက္တင္စကား Corona က ဆင္းသက္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ Swedan မွာေတာ့ Krona ၊ Norway က်ေတာ့ Krone ၊ Denmark မွာေတာ့ Krone ၊ Iceland က်ေတာ့ Krona ၊ Czechoslovakia ရဲ႕ koruna စသျဖင့္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ေခၚၾကပါတယ္။ Estonnian krone ကေတာ့ အခုအခါမွ ယူရိုနဲ႔ အစားထိုးထားၿပီး Spain ရဲ႕ ေငြေၾကးျဖစ္တဲ့ real ကေတာ့ "ေတာ္၀င္"လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ လက္တင္ စကား regalis ကဆင္းသက္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ ၎ဟာ Spain ရဲ႕ ယခင္က ေငြေၾကးျဖစ္ခဲ့ၿပီး အေရွ႕အလယ္ပိုင္း တိုင္းျပည္အမ်ားစုရဲ႕ ေငြေၾကးေတြရဲ႕ ဇစ္ျမစ္လည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ အားျဖင့္ Omani နဲ႔ Iranian တို႔ရဲ႕ rial ႏွင့္ Qatari ၊ Saudi နဲ႔ Yemeni တို႔ရဲ႕ riyal တို႔ျဖစ္ပါတယ္။

A weighty subject

အခုအခါမွ Germans ေတြနဲ႔ Finns ေတြဟာ Euro ကို ေငြေၾကးအျဖစ္ အသံုးျပဳၾကေပမယ့္ အရင္ကေငြေၾကးျဖစ္တဲ့ German mark နဲ႔ Finnish markka တို႔ရဲ႕ ဇစ္ျမစ္ဟာ အေလးခ်ိန္ရဲ႕ အေျခခံအတိုင္းအတာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိပၸါယ္အားျဖင့္ "အေလးခ်ိန္" ျဖစ္တဲ့ Spain ႏိုင္ငံရဲ႕ ေငြေၾကး Peso ကိုေတာ့ အခုအခါမွာ အသံုးမျပဳေတာ့ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ၎ Peso ကို Mexico ၊ Argentina ၊ the Phillippines ၊ Chile ၊ Uruguay ၊ the Dominican Republic ၊ Cuba နဲ႔ Columbia ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ေငြေၾကးအျဖစ္ ဆက္လက္အသံုးျပဳေနပါတယ္။ Belarus မွာပါ အသံုးျပဳတဲ့ ရုရွားေငြေၾကး ruble ကေတာ့ ေငြသတၱဳရဲ႕ အေလးခ်ိန္အတိုင္းအတာက ေပါက္ဖြားလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ၿဗိတိသွ်ေတြရဲ႕ ေငြေၾကး Pound (သို႔) Sterling pound ကေတာ့ "အေလးခ်ိန္" လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ လက္တင္စကား pondus က လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ sterling ဟာ "ၾကယ္ကေလး" လို႔ အဓိပၸါယ္ရွိတဲ့ အလယ္ေခတ္ အဂၤလိပ္စကားက ဆင္းသက္လာတာျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ေရွး Norman လူမ်ဳိးေတြရဲ႕ အေၾကြေစ့ေတြမွာ ၾကယ္ပံုပါ လို႔ပါပဲ။ Italian နဲ႔ Turkish ေငြေၾကး lira ဟာလည္း "ေပါင္ (pound)" လို႔ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ လက္တင္စကား Libra က ဆင္းသက္လာပါတယ္။ ၎ဟာလည္း အေလးခ်ိန္ရဲ႕ စံႏႈန္းပဲျဖစ္ပါတယ္။


blog.oxforddictionaries.com မွ Ashley Wagner ၏ Origins of currencies : from jagged edges to flowers ကို ဘာသာျပန္ဆိုထားတာျဖစ္ပါတယ္။


 

Views: 1479

Reply to This

Featured Discussions

© 2019   Created by Myanmar Network.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service