(Zawgyi)

စကားေျပာတဲ့အခါ၊ စာဖတ္တဲ့အခါ၊ စာေရးတဲ့အခါ စကားပရိယာယ္ဆိုတာ မ႐ွိဘဲ တစ္ခါလာလည္း မဲျပာ ပုဆိုး ဆိုသလို ဒီေ၀ါဟာရေတြကိုခ်ည္း ထပ္ခါတလဲလဲ သံုးေနရမယ္ဆုိရင္ ဘာသာစကားဆိုတာ ဘယ္လို ေနမလဲ စဥ္းစားၾကည့္ပါ။ ေလာကႀကီးမွာ ႐ွိ႐ွိသမွ် (လူ၊ ေနရာ၊ အရာ၀တၳဳ) အတြက္ ေ၀ါဟာရ တစ္လံုးစီသာ သတ္မွတ္ထားမယ္ဆိုရင္ ေလာကႀကီးဟာ ပ်င္းစရာ ေကာင္းမွာဘဲ။ 

စကားအသံုးအႏႈန္းမွာ အဓိပၸာယ္ ႀကြယ္၀ဖို႕နဲ႕ စိတ္၀င္စားစရာ ေကာင္းေစဖို႕ ေ၀ါဟာရ အသံုးအႏႈန္းကို ေျပာင္းလဲေပးရတယ္။ (အလြန္အကြၽံေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့။) 

ဒီေနရာမွာ အဓိပၸာယ္ဆင္တူ ေ၀ါဟာရေတြရဲ႕ အခန္းက႑ ျဖစ္လာတယ္။ 

အဓိပၸာယ္ဆင္တူ ေ၀ါဟာရေတြကို အဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႕ synonym လို႕ ေခၚတယ္။ synonym ဆိုတဲ့ စကားလံုးဟာ “syn” နဲ႕ “onym” ဂရိစာလံုး ၂လံုးေပါင္းစပ္ထားတာျဖစ္တယ္။ “syn” က အတူတကြလို႕ အဓိပၸာယ္ရတယ္၊ “onym” ကေတာ့ အမည္လို႕ အဓိပၸာယ္ရတယ္။  Synonym ေတြက တစ္ခုတည္းကို အမည္အမ်ားေပးျခင္း လို႕ ဆိုလိုတယ္။

တစ္နည္းအားျဖင့္ synonym ေတြဟာ အဓိပၸာယ္ထပ္တူ တူတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ အေတာ္ ဆင္တူတဲ့ စကားလံုး စကားစုေတြ ျဖစ္တယ္။

ဥပမာ 

  • Beautiful - Pretty (လွပေသာ - ေခ်ာေမာေသာ)
  • Teenager - Adolescent (ဆယ္ေက်ာ္သက္ - အ႐ြယ္ေရာက္စလူငယ္)
  • Baby - Toddler (ေမြးစကေလး-လမ္းေလွ်ာက္တတ္စကေလး)
  • Mother - Mommy (အေမ-မာမီ)


Synonym ေတြဟာ ဘယ္ part of speech ၀ါစဂၤ မဆို ျဖစ္ႏုိင္တယ္။ (ဥပမာ noun နာမ္၊ verb ႀကိယာ၊ adjective နာမ၀ိေသသန၊ adverb ႀကိယာ၀ိေသသန ဒါမွမဟုတ္ preposition ေ႐ွ႕ဆက္စကားလံုး ေတြ ျဖစ္ႏုိင္တယ္။) Part of speech ၀ါစဂၤခ်င္းေတာ့ တူရတယ္။


ဥပမာ
 

  • Amazing, awesome, incredible, astonishing (adjectives)
    အံၾသဖြယ္ေကာင္းေသာ (နာမ၀ိေသနမ်ား)
  • Car, auto, automobile, motorcar (nouns)
    ေမာ္ေတာ္ကား (နာမ္မ်ား)
  • Participate, take part, join (verbs)
    ပါ၀င္ေဆာင္႐ြက္သည္ (ႀကိယာမ်ား)
  • Quickly, fast, promptly (adverbs)
    လ်င္ျမန္စြာ (ႀကိယာ၀ိေသသနမ်ား)
  • On, upon (prepositions)
    အေပၚမွာ (ေ႐ွ႕ဆက္စကားလံုးမ်ား)

 

စကားလံုးတစ္လံုးကို အဓိပၸာယ္တူ synonym နဲ႕ အစားထိုးမယ္ဆိုရင္ သက္ဆုိင္ရာ ဆက္စပ္အေျခအေန မွာ ၀ါက်အဓိပၸာယ္ ေျပာင္းလဲမသြားေအာင္ သတိျပဳရမယ္။ Synonym ျဖစ္မျဖစ္ဆိုတာ စကားလံုးေတြရဲ႕ ဘယ္အဓိပၸာယ္ကို ေ႐ြးခ်ယ္အသံုးျပဳထားတယ္ ဆိုတာနဲ႕လည္း သက္ဆုိင္ေနတတ္တယ္။

 

ဥပမာ

 

This is my senior year at University.
အခုႏွစ္က ကြၽန္ေတာ္ တကၠသိုလ္ ေနာက္ဆံုးႏွစ္ပါ။

ဒီ၀ါက်မွာ Senior ဆိုတဲ့ စကားလံုးကို elder ဒါမွမဟုတ္ older ဆိုတဲ့ စကားလံုးေတြနဲ႕ အစားထိုးလို႕ မရဘူး။ အဲဒီစကားလံုးေတြနဲ႕ အစားထိုးလိုက္ရင္ ဒီ၀ါက်မွာ သံုးထားတဲ့ ွ Senior ရဲ႕ အဓိပၸာယ္ ေပ်ာက္သြားတယ္။ ၀ါက်လည္း ဆိုလိုရင္း အဓိပၸာယ္ မေရာက္ေတာ့ဘူး။

ဒါေပမယ့္ senior ဆိုတာ စတုတၳႏွစ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္ကို စြဲၿပီး ေနာက္ဆံုးႏွစ္ last လို႕ အစားထိုးႏုိင္တယ္။ senior အစား last ကို သံုးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ မူရင္း၀ါက်ရဲ႕ အဓိပၸာယ္ မပ်က္ဘူး။

စကားေျပာေကာင္းသူ၊ စာေရးေကာင္းသူေတြဟာ ေ၀ါဟာရကို အလဲအလွယ္ သံုးတတ္ၾကတယ္။ စာဖတ္သူလည္း ေ၀ါဟာရေတြ အလဲအလွယ္ သံုးတတ္ေအာင္ ေလ့လာသင္ယူႏိုင္ပါတယ္။ ေ၀ါဟာရ ႀကြယ္၀ေစဖို႕ အေကာင္းဆံုး နည္းလမ္းကေတာ့ အဓိပၸာယ္ဆက္စပ္မႈကို ျပတဲ့ thesaurus ေ၀ါဟာရဘဏ္ စာအုပ္ကို အသံုးျပဳျခင္းဘဲ ျဖစ္ပါတယ္။ Thesaurus မွာ အဓိပၸာယ္ဆင္တူတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ အဓိပၸာယ္ ဆက္စပ္ေနတဲ့ စကားလံုးေတြကို စာရင္းျပဳလုပ္ေဖာ္ျပထားတဲ့အတြက္ ေရးေနတဲ့ စာသားထဲမွာ စကားပရိယာယ္ ႀကြယ္္ေစဖို႕ သင့္ေတာ္ရာ ေ၀ါဟာရအမ်ိဳးမ်ိဳးကို ေ႐ြးခ်ယ္ၿပီး ေျပာင္းလဲအသံုးျပဳႏိုင္မွာ ျဖစ္တယ္။


(Unicode)

စကားပြောတဲ့အခါ၊ စာဖတ်တဲ့အခါ၊ စာရေးတဲ့အခါ စကားပရိယာယ်ဆိုတာ မရှိဘဲ တစ်ခါလာလည်း မဲပြာ ပုဆိုး ဆိုသလို ဒီဝေါဟာရတွေကိုချည်း ထပ်ခါတလဲလဲ သုံးနေရမယ်ဆိုရင် ဘာသာစကားဆိုတာ ဘယ်လို နေမလဲ စဉ်းစားကြည့်ပါ။ လောကကြီးမှာ ရှိရှိသမျှ (လူ၊ နေရာ၊ အရာဝတ္ထု) အတွက် ဝေါဟာရ တစ်လုံးစီသာ သတ်မှတ်ထားမယ်ဆိုရင် လောကကြီးဟာ ပျင်းစရာ ကောင်းမှာဘဲ။ 

စကားအသုံးအနှုန်းမှာ အဓိပ္ပာယ် ကြွယ်ဝဖို့နဲ့ စိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်းစေဖို့ ဝေါဟာရ အသုံးအနှုန်းကို ပြောင်းလဲပေးရတယ်။ (အလွန်အကျွံတော့ မဟုတ်ဘူးပေါ့။)
ဒီနေရာမှာ အဓိပ္ပာယ်ဆင်တူ ဝေါဟာရတွေရဲ့ အခန်းကဏ္ဍ ဖြစ်လာတယ်။
အဓိပ္ပာယ်ဆင်တူ ဝေါဟာရတွေကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာနဲ့ synonym လို့ ခေါ်တယ်။ synonym ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ “syn” နဲ့ “onym” ဂရိစာလုံး ၂လုံးပေါင်းစပ်ထားတာဖြစ်တယ်။ “syn” က အတူတကွလို့ အဓိပ္ပာယ်ရတယ်၊ “onym” ကတော့ အမည်လို့ အဓိပ္ပာယ်ရတယ်။ Synonym တွေက တစ်ခုတည်းကို အမည်အများပေးခြင်း လို့ ဆိုလိုတယ်။
တစ်နည်းအားဖြင့် synonym တွေဟာ အဓိပ္ပာယ်ထပ်တူ တူတဲ့ ဒါမှမဟုတ် အတော် ဆင်တူတဲ့ စကားလုံး စကားစုတွေ ဖြစ်တယ်။

ဥပမာ

  • Beautiful - Pretty (လှပသော - ချောမောသော)
  • Teenager - Adolescent (ဆယ်ကျော်သက် - အရွယ်ရောက်စလူငယ်)
  • Baby - Toddler (မွေးစကလေး-လမ်းလျှောက်တတ်စကလေး)
  • Mother - Mommy (အမေ-မာမီ)

Synonym တွေဟာ ဘယ် part of speech ၀ါစင်္ဂ မဆို ဖြစ်နိုင်တယ်။ (ဥပမာ noun နာမ်၊ verb ကြိယာ၊ adjective နာမဝိသေသန၊ adverb ကြိယာဝိသေသန ဒါမှမဟုတ် preposition ရှေ့ဆက်စကားလုံး တွေ ဖြစ်နိုင်တယ်။) Part of speech ၀ါစင်္ဂချင်းတော့ တူရတယ်။

ဥပမာ

  • Amazing, awesome, incredible, astonishing (adjectives)
    အံသြဖွယ်ကောင်းသော (နာမဝိသေနများ)
  • Car, auto, automobile, motorcar (nouns)
    မော်တော်ကား (နာမ်များ)
  • Participate, take part, join (verbs)
    ပါဝင်ဆောင်ရွက်သည် (ကြိယာများ)
  • Quickly, fast, promptly (adverbs)
    လျင်မြန်စွာ (ကြိယာဝိသေသနများ)
  • On, upon (prepositions)
    အပေါ်မှာ (ရှေ့ဆက်စကားလုံးများ)

စကားလုံးတစ်လုံးကို အဓိပ္ပာယ်တူ synonym နဲ့ အစားထိုးမယ်ဆိုရင် သက်ဆိုင်ရာ ဆက်စပ်အခြေအနေ မှာ ၀ါကျအဓိပ္ပာယ် ပြောင်းလဲမသွားအောင် သတိပြုရမယ်။ Synonym ဖြစ်မဖြစ်ဆိုတာ စကားလုံးတွေရဲ့ ဘယ်အဓိပ္ပာယ်ကို ရွေးချယ်အသုံးပြုထားတယ် ဆိုတာနဲ့လည်း သက်ဆိုင်နေတတ်တယ်။



ဥပမာ

This is my senior year at University.
အခုနှစ်က ကျွန်တော် တက္ကသိုလ် နောက်ဆုံးနှစ်ပါ။

ဒီဝါကျမှာ Senior ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို elder ဒါမှမဟုတ် older ဆိုတဲ့ စကားလုံးတွေနဲ့ အစားထိုးလို့ မရဘူး။ အဲဒီစကားလုံးတွေနဲ့ အစားထိုးလိုက်ရင် ဒီဝါကျမှာ သုံးထားတဲ့ ှ Senior ရဲ့ အဓိပ္ပာယ် ပျောက်သွားတယ်။ ၀ါကျလည်း ဆိုလိုရင်း အဓိပ္ပာယ် မရောက်တော့ဘူး။

ဒါပေမယ့် senior ဆိုတာ စတုတ္ထနှစ်ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကို စွဲပြီး နောက်ဆုံးနှစ် last လို့ အစားထိုးနိုင်တယ်။ senior အစား last ကို သုံးမယ်ဆိုရင်တော့ မူရင်းဝါကျရဲ့ အဓိပ္ပာယ် မပျက်ဘူး။

စကားပြောကောင်းသူ၊ စာရေးကောင်းသူတွေဟာ ဝေါဟာရကို အလဲအလှယ် သုံးတတ်ကြတယ်။ စာဖတ်သူလည်း ဝေါဟာရတွေ အလဲအလှယ် သုံးတတ်အောင် လေ့လာသင်ယူနိုင်ပါတယ်။ ဝေါဟာရ ကြွယ်ဝစေဖို့ အကောင်းဆုံး နည်းလမ်းကတော့ အဓိပ္ပာယ်ဆက်စပ်မှုကို ပြတဲ့ thesaurus ဝေါဟာရဘဏ် စာအုပ်ကို အသုံးပြုခြင်းဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။ Thesaurus မှာ အဓိပ္ပာယ်ဆင်တူတဲ့ ဒါမှမဟုတ် အဓိပ္ပာယ် ဆက်စပ်နေတဲ့ စကားလုံးတွေကို စာရင်းပြုလုပ်ဖော်ပြထားတဲ့အတွက် ရေးနေတဲ့ စာသားထဲမှာ စကားပရိယာယ် ကြွယ််စေဖို့ သင့်တော်ရာ ဝေါဟာရအမျိုးမျိုးကို ရွေးချယ်ပြီး ပြောင်းလဲအသုံးပြုနိုင်မှာ ဖြစ်တယ်။

You can read other lessons posted by me here.

Click "Like" if you want to see more posts like this. Thanks.
Language Republic

 

Views: 6570

Reply to This

Replies to This Discussion

Very good presentation!

thanks so much for your post.
Like
Thank you! :)

like

like...

Thanks a lot of your goodwill.

Dear myanmar net,

                          Thank  you very much .
 Please share me everyday.

                                                               Thein Soe

                

We send mail shot to your e-mails whenever we post new articles or our members post them. Kee

Like.Thanks.
Thanks for your sharing.
Thanks

RSS

Featured Discussions

© 2019   Created by Myanmar Network.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service